Quota voor de (vervolg)opleiding geneeskunde en tandheelkunde
Via startquota en subquota legt de Vlaamse regering vast hoeveel studenten er aan de opleidingen geneeskunde en tandheelkunde mogen beginnen.
- De startquota bepalen elk academiejaar hoeveel studenten er mogen starten aan de bacheloropleidingen geneeskunde en tandheelkunde.
- De subquota bepalen elk kalenderjaar (of voor een bepaalde periode) hoeveel studenten er na het behalen van hun masterdiploma mogen starten met een vervolgopleiding.
Context: de 3 fasen van de opleiding geneeskunde en tandheelkunde
Om arts-specialist, huisarts, algemeen tandarts of tandarts-specialist te worden, doorloopt u 3 opleidingsfasen:
- bacheloropleiding
- masteropleiding
- vervolgopleiding (specialisatie).
Nadat u uw masterdiploma hebt behaald, ontvangt u van de FOD Volksgezondheid een visum.
- Als student geneeskunde met een masterdiploma kunt u met dat visum aan de slag als basisarts. U kunt er ook voor kiezen om u verder te specialiseren tot huisarts of tot arts-specialist.
- Om aan de slag te kunnen als tandarts, volstaan een masterdiploma en visum niet en moet u zich sowieso verder specialiseren tot algemeen tandarts of tandarts-specialist.
Bent u klaar met een vervolgopleiding? Dan kunt u bij het Departement Zorg een erkenning aanvragen voor een bijzondere beroepstitel (specialisatie).
1. Quota voor de bacheloropleidingen: startquota
De startquota bepalen hoeveel studenten er met de bacheloropleiding geneeskunde en tandheelkunde mogen starten. De Vlaamse Regering stelt die startquota jaarlijks vast op basis van de globale quota bepaald door de federale overheid. De Vlaamse Planningscommissie adviseert de Vlaamse Regering daarbij.
Doel van de startquota
De bedoeling van de startquota is, dat alle studenten na de voltooiing van hun masteropleiding geneeskunde en tandheelkunde kunnen doorstromen naar een vervolgopleiding en dat er geen tekorten of overtallen aan artsen en tandartsen ontstaan.
Wat zijn de startquota voor 2024-2025?
Zo veel studenten mogen in 2024-2025 aan de opleidingen geneeskunde en tandheelkunde starten:
| Startquotum bacheloropleiding geneeskunde | 1.723 |
| Startquotum bacheloropleiding tandheelkunde | 252 |
2. Quota voor de vervolgopleidingen (specialisaties): globale quota
Als u het masterdiploma geneeskunde of tandheelkunde hebt behaald, kan u zich kandidaat stellen voor een vervolgopleiding.
De federale regering bepaalt hoeveel studenten er elk jaar aan een vervolgopleiding binnen de geneeskunde en tandheelkunde in Vlaanderen en Wallonië mogen starten. Die quota zijn bekend tot 2030 voor geneeskunde en tot 2029 voor tandheelkunde.
Wanneer worden de globale quota bepaald?
De globale quota voor geneeskunde worden 6 jaar op voorhand vastgelegd. Die voor tandheelkunde 5 jaar op voorhand. Die termijnen komen overeen met de duur van de bachelor- en masteropleidingen. Zo zijn de aantallen bekend voor de kandidaten starten aan de bacheloropleiding en kunnen de gemeenschappen op tijd bepalen hoeveel kandidaten ze toelaten.
Wat zijn de globale quota voor 2024-2025?
- De federale quota voor de opleiding geneeskunde vindt u in het Koninklijk Besluit van 12 juni 2008 betreffende de planning van het medisch aanbod.
- De federale quota voor de tandheelkunde vindt u terug in het Koninklijk besluit van 19 augustus 2011 betreffende de planning van het aanbod van de tandheelkunde.
Vervolgopleidingen buiten het federaal quotum
De federale overheid kan beslissen om (standaard of in specifieke jaren) bepaalde vervolgopleidingen ‘buiten de contingentering te houden’. Dat wil zeggen dat kandidaten binnen deze vervolgopleidingen niet onder het federaal quotum vallen. Bijgevolg kunnen er ook geen subquota voor deze disciplines worden vastgelegd.
De volgende vervolgopleidingen geneeskunde vallen standaard buiten de quota:
- het beheer van gezondheidsgegevens
- de verzekeringsgeneeskunde en de medische expertise
- de forensische geneeskunde
- de arbeidsgeneeskunde.
3. Quota voor de vervolgopleidingen (specialisaties): subquota
Als u zich kandidaat steld voor een vervolgopleiding, dan kan het zijn dat er voor deze vervolgopleiding een subqutoum werd vastgelegd.Dat betekent dat er maar een beperkt aantal kandidaten toegang krijgt tot de vervolgopleiding voor deze beroepstitel (of groep van vervolgopleidingen). Dat quotum kan voor 1 jaar gelden of voor een bepaalde periode. De Vlaamse overheid kan ook een minimumaantal kandidaten vastleggen.
Wanneer de Vlaamse overheid de subquota vastlegt, moet ze de federaal vastgelegde globale quota respecteren. Het totaal van alle subquota in 1 jaar mag niet hoger liggen dan het federale quotum.
Doel van de subquota
Door de subquota wil de regering het medische aanbod beter op de specifieke Vlaamse noden afstemmen. Voor bepaalde beroepstitels is er nu een overaanbod, terwijl er voor andere een tekort is, de zogenaamde knelpuntspecialismen, bijvoorbeeld huisartsen, en kinder- en jeugdpsychiaters. Door vraag en aanbod beter op elkaar af te stemmen, verkorten de wachttijden voor de patiënten en gaat de kwaliteit van de zorg omhoog.
Hoe worden de subquota jaarlijks bepaald?
De Vlaamse Planningscommissie adviseert de Vlaamse Regering jaarlijks over hoeveel kandidaten ze tot bepaalde (groepen van) vervolgopleidingen mag of moet toelaten. Op basis van dat advies legt de Vlaamse Regering de subquota vast.
4. Vervangingen binnen de (sub)quota voor de geneeskunde
In bepaalde gevallen kan een ingevulde plek binnen een federaal quotum, en indien van toepassing ook een subquotum opnieuw vrijkomen. Dit betekent dat de plek kan ingevuld worden door een andere kandidaat. Deze vervangingen worden geregeld in artikel 7 en 8 van het koninklijk besluit van 12 juni 2008 betreffende de planning van het medisch aanbod en artikel 10 van het besluit van de Vlaamse Regering van 30 oktober 2020 over de planning van het medisch aanbod. Vervangingen zijn mogelijk bij de vervolgopleidingen binnen de geneeskunde, maar niet binnen de tandheelkunde.
De opleiding van een kandidaat werd stopgezet
Situatie 1
- Kandidaat A start in jaar X met een vervolgopleiding en valt ook onder de contingentering van jaar X. Er geldt in jaar X een subquotum voor de discipline waarvoor kandidaat A aanvaard werd.
- Kandidaat A beslist in jaar X+Y om de opleiding stop te zetten.
- Kandidaat A kan binnen de contingentering van jaar X alleen vervangen worden door een andere kandidaat die aanvaard werd voor dezelfde discipline als waarvoor een subquotum gold in jaar X.
Situatie 2
- Kandidaat A start in jaar X met een vervolgopleiding en valt ook onder de contingentering van jaar X. Er geldt een groepsquotum voor de discipline waarvoor kandidaat A aanvaard werd.
- Kandidaat A beslist in jaar X+Y om de opleiding stop te zetten.
- Kandidaat A kan binnen de contingentering van jaar X vervangen worden door een andere kandidaat binnen één van de disciplines waarvoor het groepsquotum in jaar X werd vastgelegd.
Situatie 3
- Kandidaat A start in jaar X met een vervolgopleiding en valt ook onder de contingentering van jaar X. Er geldt echter geen subquotum of groepsquotum voor de discipline waarvoor kandidaat A aanvaard werd.
- Kandidaat A beslist in jaar X+Y om de opleiding stop te zetten.
- Kandidaat A kan binnen het federale quotum van jaar X vervangen door een andere kandidaat binnen dezelfde vervolgopleiding of een andere vervolgopleiding waarvoor eveneens geen subquotum werd vastgelegd voor jaar X.
Een kandidaat overleed tijdens de opleiding
Hierbij gelden dezelfde opties als onder 4.1 met als verschil dat de plek is vrijgekomen omdat de kandidaat overleed en niet omdat de opleiding werd stopgezet.
Een kandidaat behaalde tijdens de vervolgopleiding een doctoraat in de geneeskunde
Situatie 1
- Kandidaat A start in jaar X met een vervolgopleiding en valt ook onder de contingentering van jaar X. Er geldt in jaar X een subquotum voor de discipline waarvoor kandidaat A aanvaard werd.
- Kandidaat A behaalt in jaar X+Y een doctoraat.
- Er is geen vervanging mogelijk.
Situatie 2
- Kandidaat A start in jaar X met een vervolgopleiding en valt ook onder de contingentering van jaar X. Er geldt een groepsquotum voor de discipline waarvoor kandidaat A aanvaard werd.
- Kandidaat A behaalt in jaar X+Y een doctoraat.
- Er is geen vervanging mogelijk.
Situatie 3
- Kandidaat A start in jaar X met een vervolgopleiding en valt ook onder de contingentering van jaar X. Er geldt echter geen subquotum of groepsquotum voor de discipline waarvoor kandidaat A aanvaard werd.
- Kandidaat A behaalt in jaar X+Y een doctoraat.
- Kandidaat A kan binnen het federale quotum van jaar X vervangen worden door een andere kandidaat binnen dezelfde vervolgopleiding of een andere vervolgopleiding waarvoor eveneens geen subquotum werd vastgelegd voor jaar X.
Vlaamse Planningscommissie
Wanneer worden de subquota bepaald?
De Vlaamse overheid legt de subquota voor de geneeskunde minstens 3 jaar op voorhand vast en voor tandheelkunde minstens 2 jaar op voorhand. Zo kennen de kandidaten de subquota voor ze aan de masteropleiding beginnen (de masteropleiding geneeskunde duurt 3 jaar, de masteropleiding tandheelkunde 2 jaar).
De subquota voor 2025-2028
Hieronder vindt u de subquota die de Vlaamse regering heeft vastgelegd voor vervolgopleidingen voor arts-specialisten en huisartsen en voor tandartsen en tandartsen-specialisten:
- De subquota voor 2025 vindt u terug in het Besluit van de Vlaamse Regering tot bepaling van het maximumaantal kandidaten dat tot de opleiding tot bepaalde bijzondere beroepstitels kan worden toegelaten voor het jaar 2025
- De subquota voor 2026 vindt u terug in het Besluit van de Vlaamse Regering tot bepaling van het maximumaantal kandidaten dat tot de opleiding tot bepaalde bijzondere beroepstitels kan worden toegelaten voor het jaar 2026
- De subquota voor 2027 vindt u terug in het Besluit van de Vlaamse Regering tot bepaling van het maximumaantal kandidaten dat tot de opleiding tot bepaalde bijzondere beroepstitels kan worden toegelaten voor het jaar 2027
- De subquota voor 2028 vindt u terug in het Besluit van de Vlaamse Regering tot bepaling van het maximumaantal kandidaten dat tot de opleiding tot bepaalde bijzondere beroepstitels kan worden toegelaten voor het jaar 2028
De subquota worden verdeeld onder de Vlaamse universiteiten, die een masteropleiding geneeskunde of tandheelkunde aanbieden, pro rata het aantal studenten dat met succes de masteropleiding in de geneeskunde of in de tandheelkunde heeft beëindigd tijdens het vorige kalenderjaar.
De Vlaamse universiteiten zijn gemachtigd om de mathematische uitkomst van de prorataverdeling in onderling akkoord te moduleren om de afronding naar gehele getallen te bekomen.
Voor 2025 werd volgende verdeling vastgelegd:
Geneeskunde:
| Anesthesie-Reanimatie | Heelkunde | Neurochirurgie | Gynaecologie-Verloskunde | |
| KULeuven | 24 | 10 | 2 | 9 |
| U Antwerpen | 7 | 3 | 1 | 3 |
| UGent | 16 | 6 | 1 | 6 |
| VUB | 3 | 1 | 0 | 1 |
| Totaal | 50 | 20 | 4 | 19 |
Tandheelkunde
| Algemeen tandarts | Tandarts Specialist Orthodontie | Tandarts Specialist Parodontologie | |
| KULeuven | 72 | 6 | 3 |
| U Gent | 50 | 5 | 2 |
| Totaal | 122 | 11 | 5 |